ارائه الگوی سنجش فرهنگ شهروندی دانشجویی با رویکرد داده بنیاد - شاه‌زیدی , حجت‌اله; رحمانی, جعفر; عامری شهرابی, محسن (توسعه فردی و تحول سازمانی)
بر اساس هدف پژوهش مبنی بر شناسایی عوامل مؤثر بر فرهنگ شهروندی دانشجویی و ارائه الگویی برای سنجش آن، این مطالعه با رویکرد کیفی و بهره‌گیری از روش داده‌ بنیاد انجام شده است. این مطالعه از نظر روش در حوزۀ مطالعات تفسیرگرایانه بر پایه نظریۀ داده‌بنیاد قرار دارد. روش مورداستفاده در این پژوهش روش توصیفی از نوع پیمایشی است و از منظر هدف، تحقیق حاضر، توسعه‌ای- کاربردی است. با توجه به کیفی بودن پژوهش؛ قابلیت اعتبار از طریق شاخص‌های تناسب و کاربردی بودن؛ مورد ارزیابی قرار گرفت و به تائید رسید. جامعه آماری پژوهش شامل ۱۵ نفر از خبرگان حوزه‌های علوم اجتماعی، فرهنگی، روانشناسی، مدیریت آموزشی و فعالان فرهنگی دانشگاهی بوده است که از طریق نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری و با استفاده از روش کدگذاری سه‌مرحله‌ای استراس و کوربین (باز، محوری و انتخابی) تحلیل شدند. نتایج حاصل از تحلیل داده‌ها به استخراج ۱۴۸ کد باز، ۶ مقوله کلی و یک مقوله محوری منجر شد. «مشارکت دانشجویی و فعالیت‌های فرهنگی» به عنوان مقوله محوری شناسایی شد که سایر عوامل حول آن سازمان یافته‌اند. عوامل زیستی، اجتماعی، فرهنگی، روانشناختی و زیرساختی به عنوان شرایط زمینه‌ای، و حقوق فرهنگی، هوش فرهنگی، تعاملات خانوادگی، تفاوت‌های فرهنگی، مصرف رسانه و سرمایه فرهنگی به عنوان عوامل علی شناخته شدند. راهبردهای مطرح‌شده شامل هویت‌مداری، اخلاق‌مداری، مشارکت و همدلی، سلامت روان و اجتماعی و خلاقیت بود که منجر به پیامدهایی نظیر ارتقاء کارآفرینی اجتماعی، افزایش اعتماد عمومی، تقویت مسئولیت‌پذیری و کاهش آسیب‌های اجتماعی شد. در نهایت، مدل نهایی پژوهش، تصویری نظام‌مند از روابط علّی، بسترها، مداخله‌گران، راهبردها و پیامدهای مؤثر بر فرهنگ شهروندی دانشجویی ارائه می‌دهد که می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری‌ها، طراحی برنامه‌های فرهنگی دانشگاهی و ارزیابی میزان تحقق فرهنگ شهروندی در محیط‌های علمی باشد.