تدوین مدل معادلات ساختاری روابط بین هوش معنوی، ویژگی‌های شخصیتی و حمایت اجتماعی با تاب‌آوری سازمانی با نقش میانجی‌گرانه نوع‌دوستی کارکنان اداره ورزش و جوانان
کلمات کلیدی:
تاب‌آوری سازمانی, هوش معنوی, ویژگی‌های شخصیتی, حمایت اجتماعی ادراک‌شده, نوع‌دوستی, کارکنان اداره ورزش و جوانانچکیده
هدف پژوهش حاضر تدوین و آزمون مدل معادلات ساختاری روابط بین هوش معنوی، ویژگی‌های شخصیتی و حمایت اجتماعی ادراک‌شده با تاب‌آوری سازمانی با تأکید بر نقش میانجی‌گرانه نوع‌دوستی در کارکنان ادارات ورزش و جوانان بود. پژوهش حاضر از نظر هدف بنیادی، از نظر رویکرد کمی و از نظر روش، توصیفی از نوع علی غیرآزمایشی و میدانی بود. جامعه آماری شامل کارکنان ادارات ورزش و جوانان استان‌های سمنان و تهران بود. تعداد 363 پرسشنامه با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی توزیع شد و پس از پالایش داده‌ها، اطلاعات 348 نفر وارد تحلیل نهایی گردید. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد هوش معنوی عبدالله‌زاده، پنج عامل بزرگ شخصیت کاستا و مک‌کرای، حمایت اجتماعی ادراک‌شده زیمت و همکاران، نوع‌دوستی راشتون و همکاران و تاب‌آوری سازمانی مک‌مانوس گردآوری شدند. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS و AMOS، ضریب همبستگی پیرسون، مدل‌سازی معادلات ساختاری و خودگردان‌سازی با 5000 بازنمونه انجام شد. نتایج مدل ساختاری نشان داد پذیرش تجربه جدید (β=0.12)، برون‌گرایی (β=0.33) و حمایت اجتماعی ادراک‌شده (β=0.68) اثر مثبت و معنادار و روان‌رنجوری (β=-0.07) اثر منفی و معناداری بر نوع‌دوستی داشتند (همگی p<0.001). نوع‌دوستی اثر مثبت و قوی بر تاب‌آوری سازمانی داشت (β=0.73, p<0.001). همچنین حمایت اجتماعی اثر مثبت (β=0.31, p=0.004) و روان‌رنجوری اثر منفی (β=-0.15, p=0.005) بر تاب‌آوری سازمانی نشان دادند. اثرات غیرمستقیم روان‌رنجوری، برون‌گرایی، پذیرش تجربه جدید، حمایت اجتماعی و هوش معنوی بر تاب‌آوری سازمانی از طریق نوع‌دوستی معنادار بود و نقش میانجی نوع‌دوستی تأیید شد. مدل اصلاح‌شده نیز برازش مطلوبی داشت (CFI=0.97، IFI=0.97، GFI=0.96، AGFI=0.93، NFI=0.92، RMSEA=0.046). نوع‌دوستی سازوکاری مهم است که بخشی از اثر هوش معنوی، ویژگی‌های شخصیتی و حمایت اجتماعی را به تاب‌آوری سازمانی منتقل می‌کند. بنابراین، تقویت رفتارهای نوع‌دوستانه، حمایت اجتماعی، تعاملات همکارانه و ظرفیت‌های معنوی کارکنان می‌تواند راهبردی مؤثر برای افزایش توان سازگاری و پایداری سازمان‌های ورزشی در مواجهه با فشارها و شرایط بحرانی باشد.
دانلودها
مراجع
Batson, C. D. (2019). A scientific search for altruism: Do we only care about ourselves? Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/oso/9780190651374.001.0001
Chetri, P., & Vimala, M. (2024). Spiritual intelligence as a predictor of altruistic behavior among young adults. Journal of Psychosocial Research, 19(1), 115-124. https://doi.org/10.32381/JPR.2024.19.01.12
Fasey, K. J., Sarkar, M., Wagstaff, C. R., & Johnston, J. (2021). Defining and characterizing organizational resilience in elite sport. Psychology of Sport and Exercise, 52, 101834. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2020.101834
He, K., Oláh, J., & Hasan, M. (2022). The influence of psychological ownership and social support on organizational resilience: The mediating role of organizational identity. Journal of Business Economics and Management, 23(3), 650-667. https://doi.org/10.3846/jbem.2022.16571
He, Y., & Wei, X. (2022). Preventing knowledge hiding behaviors through workplace friendship and altruistic leadership, and mediating role of positive emotions. Frontiers in psychology, 13, 905890. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.905890
Huber, J. T., & MacDonald, D. A. (2012). An investigation of the relations between altruism, empathy, and spirituality. Journal of Humanistic Psychology, 52(2), 206-221. https://doi.org/10.1177/0022167811422055
Irandoust, K. (2023). A qualitative study of the influence of family and social support on athletes' career paths. Sport Psychology Studies, 12(4), 45-58.
Lee, L., Newman, T., & Graupensperger, S. (2026). College athlete resilience and organizational adaptive dynamics: Achieving operational continuity during COVID-19. Journal of Intercollegiate Sport, 19(2), 211-235. https://doi.org/10.1123/jis.2025-0042
Ling, Z., & Zhihua, L. (2017). Research on the self-efficacy and innovation performance of new generation employees based on the mediating model of organizational justice adjustment. Journal of Management, 14(8), 1162-1171.
Mikaeili, N., & Hataminejad, M. (2023). Examining the relationship of spiritual intelligence and psychological resilience with happiness among students. New Research in Humanities, 5(18), 105-118.
Narouei Sefidabeh, S., Basirinia, A., & Kord Tamini, B. (2026). The relationship between personality traits and altruism among physical education students: The mediating role of constructive political behaviors. Sport Psychology Studies, 15(57), 33-48.
Rastegar, A. A., Darvish, H., Khalili, M., & Noudeh, M. (2019). Examining the role of spiritual capital in organizational resilience with an emphasis on the mediating role of ethical climate. Social Capital Management, 6(1), 1-22. https://doi.org/10.22059/jscm.2019.272787.1685
Rezaeifard, E. (2026). Modeling altruism based on moral intelligence, spiritual intelligence and social development: The mediating role of guilt among students. Experimental and Cognitive Psychology, 3(1), 75-92.
Salas-Vallina, A., & Alegre, J. (2018). Unselfish leaders? Understanding the role of altruistic leadership and organizational learning on happiness at work (HAW). Leadership & Organization Development Journal, 39(5), 633-649. https://doi.org/10.1108/LODJ-11-2017-0345
Yadegari, S. M. (2021). Examining the effect of spiritual intelligence on enhancing organizational resilience in response to unexpected crises and pandemics. Journal of Crisis Management and Organizational Resilience, 2(3), 12-24.
Zarghi, M., & Bolghan-Abadi, M. (2021). The altruism trait: The role of religiousness. Journal of religion and health, 60(2), 684-691. https://doi.org/10.1007/s10943-019-00967-w
دانلودها
گاه‌شمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 مجید محمدی (نویسنده); نعمت اله نعمتی; حسن عبدی, طاهره باقرپور (نویسنده)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
